સિટી ન્યુઝ @ બેંગકોક

ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના સંઘર્ષે દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાના દેશોની આયાતી તેલ અને ગેસ પરની ભારે નિર્ભરતાને એક મોટું જોખમ બનાવી દીધું છે. ઈન્ટરનેશનલ એનર્જી એજન્સી (IEA) ના તાજેતરના અહેવાલમાં ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે હોર્મુઝ ખાડીમાંથી પસાર થતા જહાજો પર આ ક્ષેત્રની નિર્ભરતા તેને ભૂ-રાજનીતિક ઉથલપાથલ સામે અત્યંત સંવેદનશીલ બનાવે છે. આ સંકટને કારણે ઈંધણના ભાવમાં થયેલો વધારો અને મોંઘવારીના ઉછાળાને IEA એ 'એનર્જી ટ્રાયેજ' (Energy Triage) ની સ્થિતિ ગણાવી છે.

જો આ સ્થિતિમાં સુધારો કરવામાં નહીં આવે, તો દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાનું વાર્ષિક ઊર્જા આયાત બિલ 2024 માં 80 બિલિયન ડોલર હતું તે વધીને 2035 સુધીમાં 245 બિલિયન ડોલર સુધી પહોંચી શકે છે. આ પડકારો વચ્ચે, આ ક્ષેત્રમાં સ્વચ્છ ઊર્જા વિકલ્પો તરફ વળવાનો ટ્રેન્ડ તેજ બન્યો છે. 2025 માં ઈલેક્ટ્રિક વાહનોનું વેચાણ બમણું થઈને 5 લાખ યુનિટ સુધી પહોંચ્યું છે. લાઓસે ઈંધણથી ચાલતા વાહનો પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે, જ્યારે ફિલિપિન્સમાં રૂફટોપ સોલર સિસ્ટમનો ઉપયોગ રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચ્યો છે.

IEA એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયા અત્યારે એક મહત્વપૂર્ણ વળાંક પર છે. ભવિષ્યમાં વધુ મજબૂત અને સુરક્ષિત ઊર્જા વ્યવસ્થા બનાવવા માટે માત્ર ફોસિલ ઈંધણ પર નિર્ભર રહેવાને બદલે સૌર, પવન, જળવિદ્યુત, જિયોથર્મલ અને પરમાણુ ઊર્જા જેવા વિકલ્પોમાં મોટા પાયે રોકાણ કરવું અનિવાર્ય છે. આ પરિવર્તન માત્ર આર્થિક સ્થિરતા માટે જ નહીં, પરંતુ ઈમરજન્સીના સમયમાં કોલસા જેવા પ્રદૂષણકારી સ્રોતો પરની વધતી નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે પણ અત્યંત જરૂરી છે.

પરિવર્તનની દિશામાં આગેકૂચ સંકટના સમયે ઈમરજન્સી સ્થિતિમાં કોલસા પર નિર્ભરતા વધી હોવા છતાં, સોલર અને ઈલેક્ટ્રિક વાહનો તરફનું સ્થળાંતર સકારાત્મક સંકેત છે. ફિલિપિન્સનું ચીની સૌર નિર્યાત માટેનું બીજું સૌથી મોટું બજાર બનવું એ દર્શાવે છે કે આ ક્ષેત્ર સ્વચ્છ ઊર્જા માટે ઝડપથી તૈયાર થઈ રહ્યું છે. ભવિષ્યની ઊર્જા સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે પાવર ગ્રિડનું આધુનિકીકરણ અને રોકાણ એ જ એકમાત્ર અસરકારક માર્ગ છે.